Börülce Nedir? Faydaları, Kullanım Alanları ve Pişirme Yöntemleri
Börülce, baklagiller familyasına ait, küçük ve oval şekilli, besin değeri yüksek bir bitkidir. Özellikle Ege Bölgesi‘nde sıkça yetiştirilir ve hem taze hem kuru haliyle mutfaklarda kendine geniş bir yer bulur. Halk arasında “kuru börülce”, “taze börülce” veya “cowpea” (İngilizce adıyla) olarak da bilinir.
Börülcenin Besin Değeri
Börülce, düşük kalorili olmasına rağmen yüksek protein, lif, demir, magnezyum ve folik asit içeriğiyle oldukça besleyici bir gıdadır.
100 gram haşlanmış börülce yaklaşık olarak:
-
Kalori: 115 kcal
-
Protein: 8 gram
-
Lif: 6 gram
-
Karbonhidrat: 20 gram
-
Yağ: 0,5 gram
değerindedir.
Bu yönüyle börülce, hem vejetaryen hem de sağlıklı beslenmek isteyen kişiler için mükemmel bir bitkisel protein kaynağıdır.
Börülcenin Faydaları Nelerdir?
-
🩸 Kansızlığa iyi gelir: İçerdiği demir sayesinde hemoglobini destekler.
-
❤️ Kalp sağlığını korur: Lifli yapısı kolesterol seviyesini dengeler.
-
⚖️ Kilo kontrolüne yardımcı olur: Doyurucu olmasına rağmen düşük kalorilidir.
-
💪 Bağışıklığı güçlendirir: Antioksidanlar açısından zengindir.
-
🧠 Sinir sistemi için faydalıdır: B vitamini içeriğiyle sinir hücrelerini destekler.
Börülce Nerede ve Ne Zaman Yetişir?
Börülce genellikle Akdeniz ve Ege ikliminde, yaz aylarında yetişir. Sıcak ve güneşli havaları sever. Türkiye’de en çok İzmir, Aydın, Muğla ve Antalya çevresinde taze börülce üretimi yapılır. Kuru börülce ise yıl boyu tüketilebilir.
Börülce Nasıl Pişirilir?
Börülce, hem zeytinyağlı hem de sulu yemek olarak hazırlanabilir.
En bilinen tariflerden bazıları:
-
🥗 Zeytinyağlı taze börülce: Domates, soğan, sarımsak ve zeytinyağı ile pişirilir.
-
🍲 Kuru börülce yemeği: Haşlanmış börülceler salçalı sosla harmanlanır, isteğe göre etli de yapılabilir.
-
🥣 Börülce salatası: Haşlanmış börülce; zeytinyağı, limon, soğan, maydanoz ve nar taneleriyle harmanlanarak nefis bir salata haline gelir.
Börülce Nasıl Saklanır?
-
Taze börülce: Temizlenip buzdolabında 2–3 gün saklanabilir.
-
Haşlanmış börülce: Cam kavanozda veya dondurucuda 3 aya kadar muhafaza edilebilir.
-
Kuru börülce: Serin ve kuru ortamda, ağzı kapalı kavanozda uzun süre bozulmadan kalır.
Börülce Hakkında Sık Sorulan Sorular
1. Börülce ile fasulye aynı şey mi?
Hayır. İkisi de baklagil olsa da börülce fasulyeden farklı bir türdür. Börülcenin taneleri daha küçüktür ve genellikle “siyah gözlü börülce” olarak bilinen siyah benekli bir noktası bulunur.
2. Börülce gaz yapar mı?
Diğer baklagiller gibi sindirimi biraz zor olabilir. Ancak haşlama suyunun dökülmesi gaz yapıcı etkisini azaltır.
3. Börülce diyette yenir mi?
Evet. Düşük yağ oranı ve yüksek lif içeriğiyle diyet listelerinde sıkça yer alır.
Sonuç
Börülce, besin değeri yüksek, her mevsim farklı şekillerde tüketilebilen ve sağlığa faydalı bir baklagildir. Zeytinyağlısı, salatası veya sıcak yemeğiyle sofralarınıza hem lezzet hem sağlık katar.