Barbunya nedir?

Barbunya Nedir?

Pişince benekleri kaybolur ve rengi kahverengi-pembeye döner. Türk mutfağında en çok zeytinyağlı barbunya ve barbunya pilaki olarak sevilir.

Barbunya Fasulyesi ile Barbunya Balığı Aynı mı?

Hayır. "Barbunya" adı iki farklı yiyecek için kullanılır. Bu maddede anlatılan, benekli bir fasulye çeşididir. Kıyılarımızda avlanan, kırmızımsı pembe renkli küçük deniz balığı ise barbun ya da barbunya balığı olarak bilinir ve çoğunlukla tava yapılır. Tarif ararken "barbunya pilaki" genellikle fasulyeyi, "barbunya tava" ise balığı anlatır.

Taze ve Kuru Barbunya

• Taze barbunya: Haziran-ağustos arasında bulunur. Kabuklarından ayıklanıp ıslatmadan pişirilir; 30-40 dakikada yumuşar.
• Kuru barbunya: Bir gece önceden ıslatılmalı, ardından haşlanmalıdır; 1-1,5 saatte (düdüklüde 20-25 dakikada) pişer.

Barbunya Nasıl Seçilir ve Saklanır?

Kuru barbunya: Taneleri dolgun, parlak, benekleri belirgin ve çatlaksız olanları seçin; delikli, tozlu ya da böcek izi olan paketleri almayın. Eski mahsul fasulye zamanla sertleşir ve ıslatılsa bile geç pişer; mümkünse yeni mahsulü tercih edin. Ağzı sıkı kapanan kavanozda, serin, kuru ve karanlık bir yerde saklayın.

Taze barbunya: Kabukları canlı renkli, sıkı ve taneleri belirgin olanları seçin. Kabuklu haliyle buzdolabında birkaç gün dayanır. Mevsimi dışında kullanmak için taneleri ayıklayıp kısa süre haşlayın, soğutup dondurucu poşetlerinde saklayın.

Barbunya Nasıl Pişirilir?

Zeytinyağlı barbunya için soğan, havuç ve sarımsak zeytinyağında kavrulur; ıslatılıp haşlanmış barbunya, domates ve az su eklenerek kısık ateşte pişirilir. Ilık ya da soğuk, bol maydanoz ve limonla servis edilir.

Barbunya ile Yapılan Yemekler

• Barbunya pilaki: Haşlanmış barbunya; soğan, sarımsak, havuç, patates ve domatesle zeytinyağında pişirilir, soğuk servis edilir.
• Etli barbunya: Kuru fasulye gibi kuşbaşı et ya da kıymayla, salçalı ve sulu pişirilir.
• Barbunya salatası: Haşlanmış barbunya kırmızı soğan, maydanoz, limon ve zeytinyağıyla karıştırılır.
• İtalyan mutfağı: Borlotti adıyla minestrone çorbasında ve pasta e fagioli gibi makarnalı fasulye yemeklerinde kullanılır.

Barbunyanın Besin Değeri

Haşlanmış barbunyanın 100 gramı yaklaşık 130-140 kalori, 9 gram protein ve 8-9 gram lif içerir. Barbunya ayrıca demir, magnezyum, potasyum ve folat açısından zengindir; yağ oranı çok düşüktür.

Barbunyanın Faydaları

• Lif kaynağıdır: Bağırsak düzenini destekler ve tokluk hissini uzatır.
• Bitkisel proteindir: Tahıllarla (pilav, bulgur, ekmek) birlikte yendiğinde daha dengeli bir protein kaynağı olur.
• Kan şekerini dengeli yükseltir: Lif ve protein içeriği sayesinde glisemik etkisi düşüktür.

Barbunya Tüketirken Nelere Dikkat Edilmeli?

Kuru barbunya, diğer kuru fasulyeler gibi, çiğ ya da az pişmiş halde zararlı olabilen lektinler içerir; bu yüzden ıslatılıp iyice pişirilmeden yenmemelidir. Islatma suyunu dökmek ve ilk haşlama suyunu süzmek gaz yapıcı etkisini azaltır. Gut hastaları tüketim miktarını hekimlerine danışmalıdır.

Sık Sorulan Sorular

Diğer bakliyat çeşitlerini incelemek için tıklayın.