Özellikle yemek hazırlarken zamandan kazandıran bu soslar; makarnadan menemene, kahvaltılıklardan et ve tavuk yemeklerine kadar pek çok tarifte kullanılabilir.
Evde hazırlanan kışlık soslar, mevsiminde alınan sebzelerin lezzetini kış aylarında da değerlendirme fırsatı sunar. Peki, kışlık sos tarifleri nelerdir ve nasıl yapılır? İşte evde kolayca hazırlayabileceğiniz birbirinden lezzetli kışlık sos tarifleri.
1. Kışlık Domates Sosu
Kış hazırlıklarının en klasik tariflerinden biri olan domates sosu; makarna, pizza, yemek ve çorbalarda kullanılabilir.
Malzemeler
- 5 kg domates
- 4-5 adet kapya biber
- 3-4 diş sarımsak
- 1 yemek kaşığı tuz
- Yarım çay bardağı zeytinyağı
Yapılışı
Domatesleri güzelce yıkayıp doğrayın. Kapya biberleri de temizleyerek doğrayın. Tencereye domatesleri ve biberleri alın ve orta ateşte sebzeler suyunu bırakıp yumuşayana kadar pişirin.
Dilerseniz pürüzsüz bir kıvam elde etmek için blenderdan geçirin. Ardından sarımsak, tuz ve zeytinyağını ekleyerek sos koyulaşana kadar pişirmeye devam edin.
Hazırladığınız sıcak sosu temiz ve uygun kavanozlara dikkatlice doldurun. Kavanozları kapattıktan sonra soğumaya bırakın. Bu sos test edilmiş bir konserve yöntemiyle (yeterli asit ve kaynar su banyosu) hazırlanmadığı için oda sıcaklığında saklanmamalıdır; buzdolabında saklayıp birkaç gün içinde tüketin ya da porsiyonlara ayırıp dondurucuda muhafaza edin.
2. Kışlık Acılı Kahvaltılık Sos
Kahvaltı sofralarının yanında makarna ve et yemeklerinde de kullanılabilecek acılı sos, özellikle acı severlerin favorilerinden biridir.
Malzemeler
- 2 kg domates
- 500 g kapya biber
- 5-6 adet acı biber
- 4 diş sarımsak
- Yarım çay bardağı zeytinyağı
- 1 yemek kaşığı tuz
- 1 yemek kaşığı sirke
Yapılışı
Domates, kapya biber ve acı biberleri doğrayıp geniş bir tencereye alın. Sebzeler iyice yumuşayana kadar pişirin. Blenderdan geçirerek daha pürüzsüz bir kıvam elde edebilirsiniz.
Ezilmiş sarımsak, zeytinyağı ve tuzu ekleyip sos kıvam alana kadar kaynatın. Ocaktan almaya yakın sirkeyi ilave edin. Sıcak şekilde temiz kavanozlara doldurup kapatın; test edilmiş bir konserve işlemi uygulanmadığı için buzdolabında saklayıp kısa sürede tüketin ya da dondurucuda muhafaza edin.
3. Kışlık Menemen Sosu
Kış aylarında kısa sürede menemen hazırlamak isteyenler için menemen sosu oldukça pratiktir.
Malzemeler
- 3 kg domates
- 1 kg yeşil biber
- 2 adet kapya biber
- 1 çay bardağı sıvı yağ
- Tuz
Yapılışı
Biberleri doğrayıp sıvı yağ ile tencerede birkaç dakika kavurun. Üzerine doğranmış domatesleri ekleyin. Tuzunu ilave edip sebzeler yumuşayana ve fazla suyunu çekene kadar pişirin.
Hazırladığınız menemen harcını soğuttuktan sonra porsiyonlar hâlinde dondurucuda saklayabilir, buzdolabında ise birkaç gün içinde tüketebilirsiniz. Kışın kavanozu açarak içerisine yumurta ekleyip kısa sürede menemen hazırlayabilirsiniz.
4. Kışlık Pizza ve Makarna Sosu
Ev yapımı pizza ve makarnalarda kullanabileceğiniz bu sos, yoğun domates aromasıyla pratik bir alternatiftir.
Malzemeler
- 2 kg domates
- 4 adet kapya biber
- 4 diş sarımsak
- 1 tatlı kaşığı tuz
- 1 çay kaşığı karabiber
- 1 çay kaşığı kekik
- Yarım çay bardağı zeytinyağı
Yapılışı
Domates ve biberleri doğrayarak tencereye alın. Sebzeler yumuşayınca blenderdan geçirin. Sarımsak, tuz, karabiber, kekik ve zeytinyağını ekleyin.
Sos istediğiniz yoğunluğa ulaşana kadar kısık ateşte pişirin. Soğuduktan sonra kaplara aktararak buzdolabında kısa süre ya da porsiyonlar hâlinde dondurucuda saklayabilirsiniz.
5. Kışlık Kahvaltılık Sos
Ekmek üzerine sürerek tüketebileceğiniz bu sos, özellikle hafta sonu kahvaltılarında oldukça kullanışlıdır.
Malzemeler
- 2 kg domates
- 500 g kapya biber
- 250 g yeşil biber
- 4 diş sarımsak
- Yarım çay bardağı zeytinyağı
- Tuz
- İsteğe göre pul biber
Yapılışı
Sebzeleri doğrayarak tencereye alın ve iyice yumuşayana kadar pişirin. Blenderdan geçirdikten sonra sarımsak, zeytinyağı ve baharatları ekleyin.
Kısık ateşte suyunu çekip yoğunlaşana kadar pişirin. Hazırladığınız sosu temiz kaplara aktararak buzdolabında kısa süre ya da porsiyonlar hâlinde dondurucuda saklayabilirsiniz.
6. Kışlık Biber Sosu
Biberin aromasını sevenler için hazırlaması kolay bir alternatif olan biber sosu; kahvaltılarda ve yemeklerin yanında kullanılabilir.
Malzemeler
- 1 kg kapya biber
- 500 g domates
- 4 diş sarımsak
- Yarım çay bardağı zeytinyağı
- 1 tatlı kaşığı tuz
- 1 yemek kaşığı sirke
Yapılışı
Kapya biberleri ve domatesleri doğrayıp tencereye alın. Sebzeler tamamen yumuşayana kadar pişirin ve blenderdan geçirin.
Sarımsak, zeytinyağı ve tuzu ekleyerek kıvam alana kadar pişirmeye devam edin. Ocaktan almadan önce sirkeyi ekleyin. Sıcak sosu temiz kaplara doldurup soğuttuktan sonra buzdolabında birkaç gün içinde tüketin ya da dondurucuda saklayın.
7. Kışlık Sarımsaklı Domates Sosu
Sarımsak aroması sevenler için hazırlanan bu sos, özellikle makarna ve et yemeklerinde kullanılabilir.
Malzemeler
- 2 kg domates
- 8-10 diş sarımsak
- Yarım çay bardağı zeytinyağı
- 1 yemek kaşığı tuz
- 1 çay kaşığı karabiber
- 1 tatlı kaşığı kekik
Yapılışı
Domatesleri doğrayıp tencereye alın ve yumuşayana kadar pişirin. Blenderdan geçirerek pürüzsüz hale getirin. Ezilmiş sarımsak, zeytinyağı, tuz, karabiber ve kekiği ekleyin.
Sos yoğunlaşana kadar kısık ateşte pişirin. Ardından temiz saklama kaplarına aktararak soğumaya bırakın; buzdolabında kısa süre ya da dondurucuda saklayın.
Kışlık Sos Hazırlarken Nelere Dikkat Edilmeli?
Kışlık sos hazırlarken temizlik ve saklama koşulları oldukça önemlidir. Kullanacağınız sebzelerin taze ve sağlam olması, kavanozların temiz olması ve hazırlanan sosun uygun koşullarda muhafaza edilmesi gerekir.
Bu tarifler test edilmiş bir konserve işlemi (yeterli asit ve kaynar su banyosu) içermediği için kavanozları oda sıcaklığında saklamayın; buzdolabında kısa süre ya da dondurucuda muhafaza edin. Açılmış kavanozları ise tekrar uzun süre saklamak yerine buzdolabında muhafaza ederek kısa sürede tüketmek daha güvenli bir yaklaşımdır.
Ayrıca her sosun dayanma süresi kullanılan malzemelere, hazırlanma yöntemine ve saklama koşullarına göre değişebilir. Bu nedenle soslarda bozulma, küflenme, kötü koku veya anormal görünüm fark edildiğinde tüketilmemelidir.
Kışlık Soslarla Kışın Mutfağınızı Kolaylaştırın
Yaz sebzelerini değerlendirerek hazırlayabileceğiniz kışlık sos tarifleri, kış boyunca yemek hazırlama sürecini oldukça kolaylaştırabilir. Domates sosu, menemen sosu, kahvaltılık sos, biber sosu ve pizza-makarna sosu gibi farklı seçenekleri damak zevkinize göre hazırlayabilirsiniz.
Özellikle domates ve biberin bol olduğu dönemlerde yapılan bu hazırlıklar sayesinde kış aylarında birçok yemeğe kısa sürede lezzet katabilirsiniz.
